पुण्यातील एकपडदा चित्रपटगृहांचा अंधार कधी दूर होणार?

मावळ मराठा न्युज -पुणे,(लेखक: हर्षल आल्पे)एकेकाळी पुण्यात मनोरंजनाचा केंद्रबिंदू ठरलेली एकपडदा चित्रपटगृहं आज इतिहासाच्या अंधाऱ्या पानांवर लुप्त होताना दिसत आहेत. प्रभात, अलंकार, निलायम, जय हिंद, वसंत, लक्ष्मीनारायण अशा नामवंत थिएटरमध्ये कधी गर्दीचा महापूर असायचा. मात्र, आज ती चित्रपटगृहं बंद अवस्थेत किंवा न्यायप्रविष्ट प्रकरणांमध्ये अडकलेली आहेत.भूतकाळाचा उजळ माथापुर्वी चित्रपटगृहं ही फक्त सिनेमे पाहण्याची जागा नव्हती, तर पुणेकरांच्या संस्कृतीचा अविभाज्य भाग होती. ‘डर’ पाहण्यासाठी निलायम टॉकीजच्या बाहेर लागलेली गर्दी असो किंवा ‘माहेरची साडी’ पाहताना प्रभातमध्ये वाहिलेली अश्रूंनी भरलेली रसिकांची प्रतिक्रिया असो, त्या आठवणी अजूनही जिवंत आहेत.मल्टिप्लेक्समुळे गडगडले ‘गोल्डन डेज’गेल्या काही वर्षांत मल्टिप्लेक्सचं वर्चस्व वाढलं आणि एकपडदा चित्रपटगृहांना मागे टाकलं. वातानुकूलित सुविधा, अत्याधुनिक साउंड सिस्टिम, आणि बहुपर्याय असलेल्या स्क्रीन्समुळे प्रेक्षक मल्टिप्लेक्सकडे आकर्षित झाले. त्यामुळे एकपडदा थिएटरचं महत्त्व कमी झालं.बंद पडण्यामागचं वास्तवआर्थिक दबाव: चित्रपटगृह चालवण्यासाठी लागणाऱ्या खर्चात वाढ झाली, पण उत्पन्न कमी झालं.तांत्रिक मागासलेपण: डिजिटल तंत्रज्ञानाचं आगमन झालं, पण जुन्या थिएटरमध्ये त्याला सामावून घेणं कठीण ठरलं.स्थानिक वाद: काही थिएटर जागेच्या मालकी हक्कावरून न्यायालयात अडकले आहेत.पुनरुज्जीवनाची गरजएका सांस्कृतिक वारशाच्या स्वरूपात ही एकपडदा चित्रपटगृहं जपणं अत्यंत महत्त्वाचं आहे. स्थानिक प्रशासन, चित्रपटसृष्टीतील मोठी नावं, आणि पुणेकर रसिक यांनी यात पुढाकार घ्यायला हवा.समाधानकारक उपाय१ . आधुनिकीकरण: डिजिटल प्रोजेक्शन आणि आधुनिक सुविधांनी जुनी चित्रपटगृहं नव्या रूपात आणणं.२ . सवलतींची गरज: सरकारने कर सवलतीसह आर्थिक साहाय्य करायला हवं.३ . पर्यटनाचा दृष्टिकोन: या थिएटरना ऐतिहासिक स्थळांचा दर्जा देऊन पर्यटकांसाठी विकसित करता येईल.४ . जुने चित्रपट महोत्सव: या थिएटरमध्ये जुने सिनेमे दाखवून लोकांना जुन्या काळाचा अनुभव देता येईल.पुण्याच्या वारशाला वाचवापुण्याच्या सांस्कृतिक वारशाचा हा महत्त्वाचा भाग वाचवण्यासाठी स्थानिक प्रशासन आणि रसिकांनी एकत्र येऊन काम करणं गरजेचं आहे. सरकार आणि चित्रपटसृष्टीने याकडे गांभीर्याने लक्ष दिल्यास ही थिएटरं पुन्हा सुरू होऊन पुण्याच्या इतिहासाला नवा आयाम देऊ शकतात.कुठल्याही वारशाला जपण्याचं काम फक्त आठवणीत न करता प्रत्यक्ष कृतीत केलं, तरच तो इतिहास जिवंत राहील!